Mobil uygulama geliştirme: İşletmeler için 2026 karar rehberi

"Mobil uygulama yaptırmak istiyorum" diye başlayan konuşmalarda ilk soru çoğu zaman fiyat oluyor. Bizce ilk soru başka: Müşteriniz sizi telefonunda ne sıklıkla açacak? Kısa cevap şu: Müşteri size düzenli olarak dönüyorsa ve bildirim, kamera ya da konum gibi cihaz özellikleri, çevrimdışı çalışma veya bir sadakat programı işinizin merkezindeyse uygulama anlamlı bir yatırımdır. Değilse iyi bir mobil site ya da PWA çoğu durumda yeter.

Bu rehberde platform kurallarını Apple'ın ve Google'ın kendi sayfalarından, mevzuatı resmî metinlerden aktarıyoruz.

Mobil uygulama geliştirme nedir?

Mobil uygulama geliştirme, telefon ve tablette çalışacak bir yazılımın planlanıp tasarlanması, kodlanması, test edilmesi, mağazaya gönderilmesi ve yayından sonra bakımıdır. Bir işletmenin önünde üç biçim var:

• Platforma özel (native) uygulama: App Store ya da Google Play'den indirilir, telefonda kendi simgesiyle durur.
• Mobil site: Tarayıcıda açılan, telefon ekranına uyarlanmış web sitesi.
• PWA (progresif web uygulaması): Web teknolojileriyle yapılan ama platforma özel bir uygulama gibi deneyim sunan uygulama. Cihaza yüklenebiliyor, arka planda ve çevrimdışı çalışabiliyor, tek kod tabanıyla farklı işletim sistemlerinde açılıyor [1].

Uygulama mı, mobil site mi, PWA mı?

Mozilla'nın MDN belgelerine göre platforma özel uygulamanın artıları şunlar: kendi simgesi, çevrimdışı ve arka planda çalışabilmesi, kamera ve GPS gibi cihaz özelliklerine erişimi, mağazadan dağıtılması. Web sitesinin artısı tek kod tabanı ve web üzerinden dağıtım: arama motorunda dizinlenir, bağlantıyla paylaşılır [1].

Push bildirimi (uygulama kapalıyken telefona gelen bildirim) için iki ayrıntı önemli. iPhone ve iPad'de web uygulamaları push bildirimini iOS ve iPadOS 16.4 ile alabilir hale geldi; bunun için uygulamanın ana ekrana eklenmiş olması gerekiyor [2]. Android 13 ve sonrasında yeni yüklenen uygulamanın bildirimleri varsayılan olarak kapalı; kullanıcı izin verene kadar bildirim gönderilemiyor [3].

Apple da uygulamanın "yeniden paketlenmiş bir web sitesinin" ötesine geçmesini istiyor; yeterince "uygulama gibi" olmayan uygulamanın App Store'a ait olmadığını yazıyor [4]. Sitenizi bir kabuğa koyup göndermek ret riski taşıyor.

Aşağıdaki tablo bizim önerimiz:

Bizim okumamız: Sağ sütun ağır basıyorsa önce mobil sitenizi iyileştirin. Restoranın sipariş ve sadakat akışı uygulama için güçlü bir gerekçe; yılda birkaç kez müşteriyle buluşan bir emlak ofisine ise çoğu durumda iyi bir site yeter.

Flutter ile mobil uygulama geliştirme mi, React Native mi, native mi?

• Native: Her platform için ayrı kod. iOS'ta Swift ya da Objective-C, Android'de Kotlin ya da Java kullanılıyor [5].
• Flutter: Google'ın desteklediği açık kaynaklı bir çatı (framework). Tek kod tabanından, makine koduna derlenen çok platformlu uygulamalar üretiyor; dili Dart [6].
• React Native: React ile Android ve iOS'a uygulama yazmayı sağlıyor; arayüz bileşenleri platformun kendi arayüz öğelerine dönüşüyor. Meta 2015'te yayımladı ve o günden beri bakımını yapıyor. Resmî site yeni uygulamalar için Expo gibi bir çatıyla başlamayı öneriyor [7].

İki çapraz platform seçeneğinde de çatının ya da hazır bir kütüphanenin sunmadığı bir özellik için Android ve iOS'un kendi dillerinde kod yazmak gerekiyor: Flutter'da platform kanalları [5], React Native'de yerel modüller (native module) [8].

Bizim okumamız: Uygulama cihaz özelliklerine derinden bağlıysa native öne çıkar. Tek ekiple iki platforma çıkacaksanız ekipte Dart deneyimi varsa Flutter, ekip web tarafında React kullanıyorsa React Native doğal seçimdir. Her durumda teknolojinin adından çok ekibin o teknolojiyle yayında tuttuğu uygulamalara bakın; yayından sonraki bakımı kimin yapacağı, ilk sürümü kimin yazdığından daha belirleyici.

App Store ve Google Play 2026'da neler istiyor?

• Apple, 28 Nisan 2026'dan beri App Store Connect'e yüklenen uygulamaların Xcode 26 ve iOS 26 SDK'sı ile derlenmesini istiyor [14].
• Google Play, 31 Ağustos 2026'dan beri yeni uygulama ve güncellemelerin Android 16'yı (API düzeyi 36) hedeflemesini istiyor. API düzeyi, uygulamanın hangi Android sürümüne göre hazırlandığını gösteren numara. Ek süre isteyenler için son tarih 1 Kasım 2026. Mevcut uygulamalar Android 15'in (API 35) altında kalırsa, daha yeni Android sürümü kullanan yeni kullanıcılara görünmüyor [15].
• Android geliştirici doğrulaması: Google geliştiricinin kimliğini doğruluyor, geliştirici de uygulamalarının paket adını kaydettiriyor. 30 Eylül 2026'dan itibaren Brezilya, Endonezya, Singapur ve Tayland'da Google Play ve bazı üretici mağazalarından yapılan kurulumlar bu kontrolden geçiyor; 2027'de dünya geneline yayılacak [16]. Mağaza dışından doğrudan yüklenen (sideload) uygulamalar ilk aşamada etkilenmiyor [17]. Türkiye için ayrı bir tarih sayfada belirtilmiyor. Play Console hesabı olan geliştirici doğrulamayı oradan yönetiyor; uygun uygulamalar otomatik kayda giriyor [17].
• Hesap türü: Şirket adına yayın için iki mağazada da kuruluş hesabı açılıyor ve D-U-N-S numarası isteniyor. D-U-N-S, Dun & Bradstreet'in şirketlere verdiği dokuz haneli kimlik numarası [18][19]. Apple'da kuruluşun adı App Store'da satıcı adı olarak görünüyor [18].

Mobil uygulama için hangi yasal yükümlülükler var?

KVKK: aydınlatma metni ve açık rıza

6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'na göre veri toplarken kimliğinizi, verinin hangi amaçla işleneceğini, kime ve hangi amaçla aktarılabileceğini, toplama yöntemini, hukuki sebebini ve kişinin haklarını bildirmeniz gerekiyor (madde 10) [20]. Kanun açık rızayı "belirli bir konuya ilişkin, bilgilendirilmeye dayanan ve özgür iradeyle açıklanan rıza" diye tanımlıyor (madde 3) [20]. Aydınlatma Tebliği, açık rızaya dayanan işlemede aydınlatmanın ve açık rıza alınmasının ayrı ayrı yapılmasını, bildirimin anlaşılır, açık ve sade bir dille yazılmasını istiyor [21].

Bizim okumamız: Kayıt ekranında aydınlatma metnine bağlantı verin, açık rıza için önceden işaretlenmemiş ayrı kutular kullanın. Mağaza gizlilik beyanı, gizlilik politikası ve aydınlatma metni birbirini tutsun.

Sunucu, analitik ya da bildirim altyapınız yurt dışındaysa 9. maddeye bakın. 7499 sayılı Kanunla değişen ve 1 Haziran 2024'te yürürlüğe giren madde, yurt dışına aktarımı yeterlilik kararına ya da standart sözleşme gibi uygun güvencelere bağlıyor; standart sözleşme imzadan sonra beş iş günü içinde Kuruma bildiriliyor [20].

Ödeme: lisanslı kuruluş

6493 sayılı Kanun'a göre banka ve ödeme hizmeti sağlayıcısı dışındaki kişiler ödeme hizmeti sunamıyor. Ödeme kuruluşları Merkez Bankası'ndan izin alarak faaliyet gösteriyor [22]; TCMB izinli kuruluşları sitesinde listeliyor [23]. Bizim önerimiz: Kartla ödeme alacaksanız teklif aşamasında hangi kuruluşun kullanılacağını yazılı isteyin ve listeden kontrol edin.

Satış yapıyorsanız: e-ticaret kuralları

• 6563 sayılı Kanun: Sözleşmeden önce tanıtıcı bilgilerinizi, sözleşme adımlarını ve gizlilik kurallarınızı sunarsınız. Ödeme bilgisi girilmeden önce toplam bedel dahil şartları açıkça gösterir, siparişi gecikmeden elektronik yolla teyit edersiniz [24].
• Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği: Tüketici sözleşmeden önce bilgilendiriliyor ve 14 gün içinde gerekçe göstermeden cayabiliyor; istisnalar yönetmelikte sayılıyor [25].
• ETBİS: E-ticaret yapan hizmet sağlayıcılar faaliyete başlamadan önce e-Devlet üzerinden Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi'ne kaydoluyor; kayıtta mobil uygulama bilgisi de isteniyor [26].

Kampanya mesajı: İYS

Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik'e göre tanıtım, pazarlama, hatta kutlama ve temenni içerikli ticari elektronik ileti için önceden onay alınıyor. Gönderenler İYS'ye (İleti Yönetim Sistemi) kaydoluyor; İYS'de onayı olmayan alıcıya ileti gönderilemiyor. İYS dışında aldığınız onayı üç iş günü içinde İYS'ye kaydedersiniz; kaydedilmeyen onay geçersiz sayılıyor [27].

Yönetmelik ticari elektronik ileti tanımında telefon, faks, elektronik posta ve kısa mesaj gibi vasıtaları sayıyor [27]. Uygulama bildirimi (push) bu listede adıyla geçmiyor; "gibi" ifadesi ise listeyi açık bırakıyor. Push kampanyalarının İYS kapsamına girip girmediğini bir hukukçuyla netleştirin; iOS'ta Apple'ın açık onay ve vazgeçme şartı ise her durumda geçerli [4]. SMS ve WhatsApp kampanyalarında izin ve İYS akışını WhatsApp toplu mesaj yazımızda anlattık.

Mobil app nasıl geliştirilir? Altı adım

1. Keşif: Ana işi (sipariş, randevu, sadakat), kullanıcı rollerini, entegrasyonları ve hukuki başlıkları yazıya dökün.
2. Tasarım: Ekran akışlarını ve tıklanabilir bir prototipi çıkarın. Hesap silme, bildirim izni ve açık rıza ekranlarını da tasarıma katın [4][10].
3. MVP: MVP (minimum uygulanabilir ürün), ana işi yapan en küçük sürümdür. Bizim önerimiz: İlk sürüme yalnızca müşteriyi geri getirecek özellikleri koyun.
4. Test: Apple'ın TestFlight'ıyla ekipten en fazla 100, dışarıdan en fazla 10.000 kişiye test sürümü dağıtılıyor; dış testin ilk sürümü App Review'dan geçiyor [28]. Google Play'in dahili test kanalı en fazla 100 kişiye dakikalar içinde ulaşıyor [29].
5. Mağaza başvurusu: Apple, gönderimlerin genellikle en az yarısını 24 saatten, yüzde 90'ını 48 saatten kısa sürede incelediğini söylüyor [30]. Google ise bazı hesap ve uygulamalarda incelemenin yedi güne, istisnai durumlarda daha uzun sürelere çıkabileceğini yazıyor [31]. Giriş gerektiren uygulamalarda inceleme ekibine demo hesap verin [4].
6. Bakım: SDK ve hedef API yükümlülükleri [14][15], işletim sistemi güncellemeleri, güvenlik yamaları, güncel gizlilik beyanı. Apple'da gizlilik cevaplarını değiştirmek için yeni sürüm gerekmiyor [11].

Mobil uygulama yapmak kaç TL?

Rakam vermiyoruz; ekran listesini görmeden söylenen rakam sizin uygulamanızı anlatmaz. Fiyatı ve süreyi beş etken belirliyor. Liste bizim okumamız:

1. Kapsam: Ekran sayısı, kullanıcı rolleri (müşteri, kurye, yönetici), çok dil, çevrimdışı çalışma. Yalnız iOS mu, yalnız Android mi, ikisi mi?
2. Entegrasyonlar: Ödeme kuruluşu, muhasebe ya da ERP, kargo, CRM, harita, İYS.
3. Arka uç (backend): Uygulamanın konuştuğu sunucu, veritabanı ve yönetim paneli. Hazır bir servis mi kullanılacak, sıfırdan mı yazılacak?
4. Tasarım: Hazır bileşenlerle mi ilerlenecek, markaya özel arayüz ve animasyon mu istenecek?
5. Bakım: SDK ve hedef API yükseltmeleri [14][15], sunucu, izleme, hata düzeltme.

Takvime mağaza incelemesini [30][31] de ekleyin. Teklif alırken "Hangi ekranlar ve entegrasyonlar dahil, yayından sonraki bakım kapsamda mı?" diye sorun.

Mobil uygulama geliştirme firması nasıl seçilir?

Nasıl çalıştığımızı yazılım sayfamızda anlatıyoruz. Hangi ekiple çalışırsanız çalışın, imzadan önce bu listeyi geçin (bizim önerimiz):

• Yayında olan, mağazadan indirip deneyebildiğiniz uygulamalar gösteriyor mu?
• Apple ve Google geliştirici hesapları şirketiniz adına mı açılıyor? Apple'da satıcı adı olarak kuruluşunuzun adı görünüyor [18].
• Kaynak kod, tasarım dosyaları ve sunucu erişimi size teslim ediliyor mu, sözleşmede yazıyor mu?
• Sunucu ve yönetim paneli nerede barındırılıyor? Yurt dışındaysa KVKK'nın 9. maddesi nasıl karşılanıyor?
• Aydınlatma metni, açık rıza ekranları, hesap silme akışı ve mağaza gizlilik beyanlarını kim hazırlıyor?
• Ödeme altyapısı bir bankayla ya da TCMB listesindeki bir ödeme kuruluşuyla mı kuruluyor?
• Bakım sözleşmesi SDK ve hedef API yükseltmelerini kapsıyor mu?
• Test planında sizin ekibiniz de var mı? Mağaza reddinde düzeltmenin sorumluluğu yazılı mı?

Uygulamaya gerçekten ihtiyacınız olup olmadığını konuşmak isterseniz bize ulaşın.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. İşletmenize özel durumlar için bir hukukçuya danışın.

Kaynaklar

1. MDN Web Docs, What is a progressive web app?
2. WebKit, Web Push for Web Apps on iOS and iPadOS, 16 Şubat 2023
3. Android Developers, Notification runtime permission
4. Apple Developer, App Review Guidelines
5. Flutter, Writing custom platform-specific code
6. Flutter, Flutter
7. React Native, React Native
8. React Native, Native Modules: Introduction
9. Apple Developer, 5.1.1(v) - Offering account deletion in your app
10. Google Play Console Yardım, Understanding Google Play's app account deletion requirements
11. Apple Developer, App Privacy Details
12. Google Play Console Yardım, Provide information for Google Play's Data safety section
13. Google Play Console Yardım, Payments
14. Apple Developer, Upcoming Requirements
15. Google Play Console Yardım, Target API level requirements for Google Play apps
16. Android Developers, Android developer verification, 18 Ağustos 2026
17. Android Developers, Android developer verification: Frequently asked questions, 15 Temmuz 2026
18. Apple Developer, Become a member - Apple Developer Program
19. Google Play Console Yardım, Required information to create a Play Console developer account
20. Mevzuat.gov.tr, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, 7 Nisan 2016, sayı 29677
21. Mevzuat.gov.tr, Aydınlatma Yükümlülüğünün Yerine Getirilmesinde Uyulacak Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ, 10 Mart 2018, sayı 30356
22. Mevzuat.gov.tr, 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun, 27 Haziran 2013, sayı 28690
23. TCMB, Ödeme Kuruluşları
24. Mevzuat.gov.tr, 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, 5 Kasım 2014, sayı 29166
25. Mevzuat.gov.tr, Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, 27 Kasım 2014, sayı 29188
26. Ticaret Bakanlığı, Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi (ETBİS), 18 Nisan 2023
27. Mevzuat.gov.tr, Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik, 15 Temmuz 2015, sayı 29417
28. Apple Developer, TestFlight
29. Google Play Console Yardım, Set up an open, closed, or internal test
30. Apple Developer, App Review
31. Google Play Console Yardım, Publish your app